Op 22 september 2026 gaat in Los Angeles een museum open waar architectuurliefhebbers al meer dan tien jaar op wachten. Het Lucas Museum of Narrative Art, het geesteskind van Star Wars-bedenker George Lucas en zijn vrouw Mellody Hobson, ligt in Exposition Park en oogt alsof het net geland is. Geen rechte gevel, geen haakse hoek te bekennen: architect Ma Yansong van het Chinese bureau MAD ontwierp een gebouw dat meer weg heeft van een duin dan van een klassiek museum.
Een gebouw dat golft in plaats van hoeken maakt
Het ontwerp past precies bij wat MAD eerder liet zien met de Harbin Opera House en de Absolute Towers in Canada: organische vormen zonder zichtbare rechte lijnen. Het Lucas Museum bestaat uit een verhoogd volume van ruim 27.000 vierkante meter dat over een groot deel van het terrein heen ligt en op de begane grond schaduwrijke, publieke ruimtes creëert. Onder dat gebogen dak zitten 35 galerieën, twee theaters, een bibliotheek, een restaurant en een winkel. Het terrein van bijna 4,5 hectare was tot voor kort simpelweg een parkeerterrein naast het California Science Center, op steenworp afstand van waar in 2028 de Olympische Spelen neerstrijken.
Wat het gebouw vooral onderscheidt van andere nieuwe musea is dat je vanaf de straat geen enkele rechte lijn ziet. De gevel is bekleed met panelen van glasvezelversterkt polymeer, hetzelfde materiaal dat MAD ook bij eerdere projecten gebruikte om die zwevende, bijna vloeibare vorm te bereiken. Wie het gebouw eerder al zag ontstaan tijdens de bouw, vergeleek het met een gestrande walvis of, toepasselijker voor een museum dat draait om verbeelding, een ruimteschip.
Wat je er straks kunt zien
Narratieve kunst, ofwel verhalende kunst, staat centraal: illustraties, strips, film en fotografie die samen een verhaal vertellen. De permanente collectie telt meer dan 40.000 werken, van Norman Rockwell en Frida Kahlo tot stripmaker Jack Kirby, graphic novelist Alison Bechdel en fotografen Gordon Parks en Dorothea Lange. Het is een bewuste keuze om illustratie en beeldverhaal net zo serieus te nemen als schilderkunst, iets waar traditionele kunstmusea vaak aan voorbijgaan.
Ook qua programmering wijkt het museum af van de gebruikelijke witte kubus. Er komen twee theaters voor filmvertoningen en lezingen, en de bibliotheek is toegankelijk voor onderzoekers die zich verdiepen in de geschiedenis van visueel vertellen. Wil je weten hoe andere musea recent hun collectie een even opvallend jasje aantrokken, lees dan ook ons artikel over het Shenzhen Natural History Museum, dat zichzelf letterlijk in het landschap laat verdwijnen.
Waarom het project al meer dan tien jaar op zich laat wachten
George Lucas kondigde zijn museumplannen voor het eerst aan in 2014, met Chicago als beoogde locatie. Dat plan strandde na verzet van een lokale actiegroep die het uitzicht op Lake Michigan wilde beschermen. Ook San Francisco deed een gooi naar het project, maar uiteindelijk streek het museum in 2017 neer in Los Angeles. Sindsdien werd er gebouwd, herzien en opnieuw gepland, met een prijskaartje dat inmiddels ruim boven de miljard dollar ligt.
Die lange aanloop staat niet op zichzelf. Ook het gerenoveerde Los Angeles County Museum of Art, ontworpen door Peter Zumthor, deed er ruim twintig jaar over om van tekentafel naar opening te komen en kreeg onderweg net zoveel kritiek als bewondering. Benieuwd hoe dat verhaal afliep? Wij schreven eerder over de kritiek op dat museum. Het laat zien dat een spraakmakend gebouw zelden zonder slag of stoot tot stand komt, zeker niet in een stad waar grond schaars en duur is.
Vergelijkbare ambities elders in de wereld
Het Lucas Museum staat niet op zichzelf in een golf van musea die de architectuur zelf tot statement maken. Ook het Obama Presidential Center in Chicago koos voor een gebouw dat zelf een boodschap uitdraagt, in dat geval via tekst in de gevel. Waar veel musea vroeger vooral functioneel wit en neutraal waren om de kunst niet te overschaduwen, is het gebouw nu zelf onderdeel van de ervaring. Dat past bij een generatie architecten die opgroeide met computergestuurd ontwerpen en daardoor vormen kan realiseren die twintig jaar geleden ondenkbaar waren.
Voor bezoekers betekent dat een museum dat al opvalt voordat je binnen bent. Voor de stad Los Angeles betekent het een nieuw landmark naast een cluster van culturele instellingen dat door de aankomende Olympische Spelen sowieso al in de schijnwerpers staat. Meer lezen over het project? De officiële aankondiging van het Lucas Museum en de achtergrond op Wikipedia geven een compleet beeld van hoe het project tot stand kwam.
Wat dit betekent voor wie zelf van opvallende architectuur houdt
Je hoeft geen vliegticket naar Los Angeles te boeken om iets van deze trend mee te nemen naar huis. De les die MAD hier laat zien, is dat een gebouw pas echt onderscheidend wordt zodra je de klassieke rechte hoek durft los te laten. Op kleinere schaal zie je dat terug in gebogen wanden, ronde doorgangen en organische meubelvormen die de afgelopen tijd ook in Nederlandse interieurs opduiken. Het Lucas Museum opent op 22 september de deuren voor publiek, maar de invloed van dit soort ontwerpen op hoe wij naar gebouwen en ruimtes kijken, is nu al zichtbaar.