Het meest gefotografeerde eilandhotel van Europa stond vijf jaar leeg. Geen gasten, geen lichten, alleen de zee die tegen de vijftiende-eeuwse muren kabbelde. Aman Sveti Stefan, het Montenegrijnse droomverblijf op een rotseilandje voor de Adriatische kust, opent in juni 2026 eindelijk weer de deuren. De heropening volgt op een juridisch gevecht dat zo Balkans was als het maar kan, met vijf jaar arbitrage, dreigende miljoenenclaims, en uiteindelijk een schikking waar volgens lokale media zelfs Novak Djokovic aan meebemiddelde.
Een vijftiende-eeuws vissersdorp dat een privéhotel werd
Sveti Stefan is geen gewone hotelarchitectuur. Het is een compleet, ommuurd vissersdorp uit de vijftiende eeuw, gebouwd op een rots en met de kust verbonden door een smalle landtong. In de jaren vijftig nationaliseerde Joegoslavië het eiland en zette de bewoners eruit; de huizen kregen een nieuwe functie als hotelkamers. Sophia Loren, Marilyn Monroe en Sylvester Stallone sliepen er in opeenvolgende decennia.
In 2010 nam Aman de zaak over en restaureerde het dorp tot een resort van vijftig suites in de stenen vissershuizen. Aan de overkant ligt Villa Mičer, een negentiende-eeuws zomerverblijf van koningin Marija Karađorđević, met acht eigen suites. De aantrekkingskracht zit niet zozeer in de kamers, hoewel die spectaculair zijn, maar in het feit dat je gast bent in een heel middeleeuws dorp dat alleen door betalende gasten betreden mag worden.
Waarom het hotel halverwege het seizoen ineens dichtging
In mei 2021, midden in het zomerseizoen, sloot Aman onverwacht de deuren. De aanleiding was een nieuwe Montenegrijnse regering die besloot dat alle stranden publiek toegankelijk moesten zijn. Dat botste frontaal met het contract van Aman, waarin exclusieve toegang tot het strand bij Villa Mičer was vastgelegd. Voor een resort dat per nacht vele duizenden euro's vraagt, is een privéstrand een doorslaggevend verkoopargument.
Adriatic Properties, de huurder van het eiland, stapte naar internationale arbitrage. De claim liep op tot bedragen die het Montenegrijnse staatsbudget zwaar zouden raken. Tegelijk lag een van de bekendste toeristische pareltjes van het land vijf zomerseizoenen lang volledig leeg. Geen kleine zaak voor een land dat zijn economie deels op luxetoerisme bouwt.
Een schikking met winstdeling en een tennisser als bemiddelaar
Eind 2025 brak het ijs. Adriatic Properties zag af van alle compensatieclaims, in ruil voor een verlenging van het huurcontract en een nieuw winstdelingsmodel ten gunste van de Montenegrijnse staat. Lokale berichten in de Montenegrijnse pers noemen Novak Djokovic als een van de mensen die achter de schermen meebemiddelden. De tennisser bezit een appartement in de regio en heeft contacten in beide kampen.
Het resultaat: het eiland gaat in juni 2026 weer open, met de harde toezegging dat het uiterlijk dan operationeel is. Aman bevestigde zelf de heropening, Adriatic Properties spreekt over "Sveti Stefan terugbrengen naar zijn volledige glorie".
Wat verandert er, en wat blijft
Een radicale herinrichting is niet aangekondigd. De originele restauratie van 2010 hield bewust de oude muren, daken en gevels in stand; dat principe blijft gelden. Wel is duidelijk dat vijf jaar leegstand sporen achterlaat in zilte zeelucht, en dat er een gefaseerde renovatie binnen plaatsvond. Aman heeft nog niet gecommuniceerd of er nieuwe restaurants of suites bij komen, of dat de bestaande vijftig kamers en acht villa-suites in dezelfde indeling terugkomen.
Wat zeker terugkeert is Villa Mičer met zijn cipresboomgaarden en privéstrand, al zal de juridische status van dat strand na de schikking subtieler liggen dan vóór 2021. Reken op een resort dat zijn iconische silhouet behoudt, maar onder de motorkap wat anders georganiseerd is.
Wat dit zegt over de top van de hotellerie in Europa
De heropening past in een breder verhaal. Aman opent dit jaar ook zijn eerste private villa in de woestijn van Utah, voor een nog hogere prijscategorie dan zijn standaardresorts, en breidt uit naar Mexico (Amanvari) en Beverly Hills. De groep wedt op ultra-luxe in tijden dat het middensegment van de hotellerie het zwaar heeft.
Voor Europa is Sveti Stefan een proefcasus. Hotels op publieke grond met exclusieve afspraken zijn de afgelopen jaren onder druk gekomen, vooral in mediterrane landen waar de lokale politiek populistischer wordt. De gekozen oplossing, geen exclusiviteit op het strand maar wel winstdeling met de staat, wordt al genoemd als blauwdruk voor andere zaken in de regio.
Voor de gast die in juni 2026 incheckt, betekent het vooral één ding: het bekendste eilandhotel ter wereld is na vijf zomers stilte weer open. En dat is, als je naar plekken als het ondergrondse Olen op Syros kijkt, opnieuw een bewijs dat de meest interessante hotels niet de nieuwste zijn, maar die met de langste verhalen.