De meeste mensen denken pas aan hun dakgoot als het al misgaat: een regenbui die over de rand klotst, een donkere vochtvlek onder de regenpijp, of erger, water dat via de gevel de kelder in trekt. Tegen die tijd is het najaar al begonnen en staat elke dakdekker in de regio drie weken vol. Eind augustus is precies het moment om die ellende voor te zijn, niet met de grote schoonmaak, maar met een korte controle die je een hoop gedoe bespaart.
Waarom niemand er in augustus aan denkt, en jij wel zou moeten
Een dakgoot vult zich niet pas in oktober. De hele lente en zomer waaien er blaadjes, bloesem, mos en zaadpluis in, en op veel daken bouwen vogels er in het voorjaar zelfs een nest tussen. Dat spul verdicht zich langzaam op de bodem van de goot, en juist die opeenhoping is waar problemen beginnen. Volgens de uitleg over dakgoten op Wikipedia is een dakgoot puur bedoeld om regenwater gecontroleerd af te voeren naar de riolering; zodra de doorstroom stokt, doet hij precies het tegenovergestelde en helpt hij water juist naar je gevel en fundering leiden.
Wacht je tot november, dan combineer je die opgehoopte zomerresten met de eerste grote bladval, en heb je in één keer een verstopping te pakken die vaak alleen met een hogedrukslang of een vakman is op te lossen. Een korte check nu, terwijl het weer nog droog en aangenaam is om de ladder te pakken, voorkomt dat.
Wat er nu al in je dakgoot zit
Klim niet meteen met een emmer naar boven, maar kijk eerst wat er te zien is. Let op deze signalen:
- Groene aanslag of kleine plantjes die uit de goot groeien, teken dat er al maanden vocht en organisch materiaal blijft liggen
- Een druppelspoor of donkere streep op de gevel onder een verbindingsstuk, vaak het eerste teken van een lekkage die je nog niet binnenshuis merkt
- Een goot die na een regenbui aan de onderkant nog een tijd nat blijft, een indicatie dat het water niet snel genoeg wegloopt
- Loszittende beugels of een goot die zichtbaar doorbuigt, meestal het gevolg van jarenlang gewicht aan natte bladeren
Zie je een van deze signalen, dan hoeft dat geen paniek te zijn. Het betekent alleen dat je dit najaar niet moet wachten tot de laatste boom kaal is.
Een snelle test die weinig moeite kost: giet met een gieter wat water in het hoogste punt van de goot en kijk of het vlot naar de regenpijp stroomt. Blijft het water staan of loopt het maar langzaam weg, dan zit er ergens een gedeeltelijke blokkade, vaak precies bij de bocht naar de regenpijp, waar takjes en blaadjes het snelst vastlopen.
Wanneer je wél moet wachten met de grote schoonmaak
Dit is de nuance die vaak ontbreekt: de definitieve, grondige schoonmaak doe je het beste ná de bladval, niet nu. Maak je de goot nu al helemaal leeg, dan zit hij in november gewoon weer vol. De augustuscontrole is dus geen vervanging van het najaarswerk, maar een voorbereiding erop. Je checkt nu of de afvoer nog vrij is en of er geen schade is, en je plant de echte schoonmaakbeurt in zodra de meeste bomen kaal staan, meestal ergens in november.
Heb je veel bomen rond je huis staan, dan is één keer per jaar vaak niet genoeg. Plan in dat geval ook een tweede check in het voorjaar, na de bloesemperiode. Zo voorkom je dat je, net als bij vochtproblemen door slechte ventilatie, achter de feiten aan blijft lopen in plaats van er vóór te zitten.
Zelf de ladder op, of een vakman bellen
Een goot op de begane grond of eerste verdieping kun je met een stevige ladder, tuinhandschoenen en een tuinslang prima zelf checken en bijhouden. Voor hoger werk, een huis met een steil dak, of als je twijfelt over de staat van de bevestiging, is het verstandiger om iemand in te schakelen die er dagelijks mee werkt. De Consumentenbond wijst er terecht op dat je bij twijfel over de veiligheid of de staat van leidingwerk en afvoer beter een vakman kunt laten meekijken dan het risico te nemen. Dat geldt voor een dakgoot net zo goed als voor de rest van je woning.
Net zoals je met het vegen van je schoorsteen niet tot de eerste koude avond moet wachten, geldt voor de dakgoot dat vroeg plannen je scheelt in wachttijd en in schade. Wie in augustus al belt voor een najaarsafspraak, staat vooraan in de agenda in plaats van pas in december aan de beurt te komen.
Dit is het moment om het rustig te doen
Er is geen haast, geen regen die tegen het raam slaat en geen paniek om een lekkage te stoppen. Precies daarom is nu het beste moment: je hebt de tijd om rustig te kijken, een paar dingen te herstellen als dat nodig is, en een afspraak te plannen voordat iedereen dat tegelijk doet. Combineer het gerust met andere seizoensklusjes, zoals het voorbereiden van je huis op temperatuurwisselingen, en je gaat het najaar in zonder verrassingen aan de gevel.